पहिलो चरणको सन्देश (सम्पादकीय)

प्रतिनिधिसभा र प्रदेशसभा सदस्यका लागि हुने निर्वाचनमा पहिलो चरणको निर्वाचन सम्पन्न भइसकेको छ ।  ३२ जिल्लाका प्रतिनिधिसभाका ३७ निर्वाचन क्षेत्र र प्रदेशसभाका ७४ क्षेत्रका मतदाताले दिएको मत जिल्ला सदरमुकाममा सङ्कलन भएको छ ।  दोस्रो चरणको निर्वाचन मङ्सिर २१ गते हुँदैछ ।   कुल एक करोड २१ लख ९८ हजार मतदातामध्ये एकचौथाइ मतदाता पहिलो चरणको निर्वाचनमा सहभागी भइसके भने बाँकी मतदाता एक सातापछि हुने निर्वाचनको प्रतीक्षामा छन् ।  दोस्रो चरणमा ४५ जिल्लाका प्रतिनिधिसभातर्फका १२८ र प्रदेशसभातर्फका २५६ निर्वाचन क्षेत्रमा निर्वाचन हुँदैछ ।  यस निर्वाचनमा प्रतिनिधिसभा सदस्यमा एक हजार ७४२ र प्रदेशसभा सदस्यमा दुई हजार ९६६ उम्मेदवार प्रतिस्पर्धा गर्दैछन् ।  पहिलो चरणको निर्वाचनमा ६५ प्रतिशतभन्दा बढी मत खसेको निर्वाचन आयोगको तथ्याङ्क छ ।  स्थानीय चुनावको तुलनामा कम मत खसेको आँकलन छ ।  
स्थानीय चुनावभन्दा राष्ट्रिय चुनावमा कम मत खस्ने भए पनि प्रतिकूल मौसमका कारण मतदान घटेको हुनसक्छ ।  शून्य डिग्री सेल्सियसभन्दा कम तापक्रम रहेका हिमाली र उच्च पहाडी क्षेत्रका मतदान केन्द्रमा मतदाताको उपस्थिति ढिलो भएको थियो ।  चुनाव प्रचारप्रसारकै क्रममा उम्मेदवारलाई लक्षित गरेर बम विष्फोटका घटना भए र मतदानकै दिन पनि मतदातामा त्रास फैलाउने उद्देश्यले विभिन्न ठाउँमा बम विष्फोट गराइए ।  यी प्रतिकूल परिस्थितिमा पनि मतदाताको उत्साहपूर्ण सहभागिता रह्यो ।  पहिलो चरणमा कुल चार हजार ४६३ मतदान केन्द्रमध्ये रुकुमको बाफिकोट गाउँपालिका–५ को रत्न मावि (क) केन्द्र र आठबिसकोट नगरपालिका–११, राष्ट्रिय मावि (ख) केन्द्र गरी दुईवटा मतदान केन्द्रमा मात्रै मतदान स्थगित भयो ।  दोलखा, जाजरकोट, सिन्धुपाल्चोक लगायतका केही मतदान केन्द्रमा राजनीतिक दलका कार्यकर्ताबीच तनावको स्थिति भए पनि मतदान सम्पन्न भयो ।  पहिलो चरणको मतदान सफलतापूर्वक सम्पन्न भए पनि चुनौती अझै बाँकी छन् ।  जाजरकोट लगायतका विभिन्न स्थानमा मतपेटिका सङ्कलनका क्रममा आक्रमण भएको छ भने केही स्थानमा मतपेटिका सङ्कलन र पार्टी प्रतिनिधित्वको विषयमा दलका कार्यकर्ताबीच विवाद भएको छ ।  दोस्रो चरणको निर्वाचनपछि मात्रै मतगणना गर्ने निर्वाचन आयोगले निर्णय गरेकाले अब मतपेटिका सुरक्षित गर्ने कार्य झन् चुनौतीपूर्ण छ ।  पार्टी प्रतिनिधि नराखेको विषयमै २०७० सालमा भएको संविधानसभाको निर्वाचन परिणामप्रति एउटा प्रमुख राजनीतिक दलले आपत्ति जनाएको यहाँ स्मरणीय बनेको छ ।  अहिले सदरमुकाममा सङ्कलन गरिएका मतपेटिका राजनीतिक दलको प्रतिनिधिको सहभागितामा पारदर्शी ढङ्गले सुरक्षित गरिएन भने विगतको घटना दोहोरिँदैन भन्न सकिँदैन ।  
स्थानीय निर्वाचनको मतगणनाका क्रममा भरतपुर महानगरपालिकामा मतपत्र च्यातियो ।  त्यसपछिका मतगणनामा मतपत्रको सुरक्षाका लागि मतगणनालाई तारजालीले घेरियो ।  यसपटक रुकुममा मतपेटिकामा एसिड खन्याएर जलाइयो ।  यस्ता कार्य दोहोरिन पनि सक्छन् ।  यसका लागि बेलैमा सतर्कता अपनाउनुपर्छ ।  पहिलो चरणको निर्वाचनमा भएका बम विष्फोट र राजनीतिक दलका कार्याकर्ताबीचको झडपका घटनाले दोस्रो चरणको निर्वाचनको सुरक्षा चुनौती बढाएको छ ।  पहिलो चरणको निर्वाचन क्षेत्रमा मौन अवधिमा भएका आचारसंहिता उल्लङ्घनलाई दोस्रो चरणका निर्वाचन क्षेत्रमा कसरी नियन्त्रण गर्ने भन्ने चुनौती थपिएको छ ।  सामाजिक सञ्जालको प्रयोग गरेर सर्वसाधारण मात्रै नभई उम्मेदवार र दलका केही उच्च तहकै नेताबाटै आचारसंहिता उल्लङ्घन भयो ।  यस्ता घटनालाई दोस्रो चरणको निर्वाचनमा दोहोरिन नदिने समयमै सजगता आवश्यक छ ।  निर्वाचनलाई शान्तिपूर्ण, निष्पक्ष र स्वतन्त्र वातावरणमा सम्पन्न गराउन निर्वाचन आयोग र नेपाल सरकारले थप प्रयास गर्नुपर्ने त छँदैछ, सर्वसाधारण नागरिक, राजनीतिक दल र अन्य पेशा, व्यवसायमा संलग्न व्यक्तिले पनि चनाखो हुनुपर्ने देखिएको छ ।  पहिलो चरणको निर्वाचनबाट पाठ सिकी दोस्रो चरणको निर्वाचनलाई भव्य तबरबाट सम्पन्न गर्न सम्बन्धित सबै पक्ष दत्तचित्त हुनैपर्छ ।  


प्रकाशित मिति: २०७४/८/१३

थप समाचार
प्रतिकृया
नाम

ईमेल

ठेगना