बजारमा लगानीको बढ्दो सम्भावना

saroj adhikariसरोज अधिकारी

 

सेयर बजारमा लामो समयपश्चात् रौनक फर्किएको छ । बजारमा दैनिक २० करोडको हाराहारीमा मात्र कारोबार हुने अनि नेप्से परिसूचकाङ्क पनि दैनिक केही मात्रामा ओरालो लाग्ने क्रम रोकिंदै कारोबार ह्वात्तै बढेको छ भने नेप्सेमा पनि उल्लेख्य सुधार भएको छ । सेयर बजारमा निकै अघि लगानी गरेका लगानीकर्ताले कमाउनेभन्दा पनि राहत पाउने अवस्था आए पनि केही समय अघि बजार घटेका बेला आँट गरेर खरिद गर्ने लगानीकर्ताले धमाधम सेयर बेचेर नाफा असुल गर्नेतर्फ आतुर भएको पाइएको छ ।
बजारमा लगानीको सम्भावना बढ्दो देखिएको छ । बजार अब कता जान्छ भन्ने गति निश्चित नभएको बजारले सधैँ कमाउने मौका प्रदान गर्छ । त्यसको आँकलन जसले गर्छ उसले कमाउँछ भन्ने भनाइ सार्थक भएको छ अहिलेको नेपाली सेयर बजारमा । बजारमा सेयर बिक्री गरे पश्चात् पुनः केही करेक्सन भने देखिएको छ । आइतबार नेप्सेमा दश अङ्कभन्दा बढीको गिरावट र ३२ करोडको मात्र कारोबारलाई तत्कालका लागि बजार बढेर भएको करेक्सनको रूपमा नै हेर्न सकिन्छ । बजारमा छोटो समयमा कमाएर निस्कने क्रम अझै जारी छ भने अब बजार बढ्छ भनेर लामो समयका लागि लगानी गर्ने लगानीकर्ताका कारण नेप्से परिसूचकाङ्कमा खासै ठूलो बढोत्तरी नभए पनि दैनिक कारोबार भने
ह्वात्तै बढेको हो ।
सेयर लगानीकर्ताको लागि अघिल्लो साता निकै राम्रो साबित भएको छ । नेप्सेमा झण्डै ४० अङ्कको बढोत्तरी भएर नेप्से परिसूचकाङ्क एक हजार २२९ दशमलव ७७ को बिन्दुमा बन्द भएको नेप्सेको तथ्याङ्कले देखाएको छ । त्यसैगरी साताभरको कारोबार रकममा झण्डै २६० प्रतिशतको बढोत्तरी भएर कारोबार मात्र पनि दुई अर्ब ८८ करोड नाघ्नुले बजारमा रौनक फर्किएको हो भन्न सकिन्छ ।
अघिल्लो आर्थिक वर्षको अन्त्यसँगै नेप्सेमा सूचीकृत कम्पनीहरूको नाफाको लेखाजोखा र कम्पनीहरूले दिनसक्ने प्रतिफलको आँकलन गर्दै बजारमा छिर्ने उपयुक्त समय भएको धारणासहित सेयर खरिद गर्न लगानीकर्ताले चासो देखाए पश्चात् बजारमा सेयरको माग बढेको छ । अनि अर्कोतर्फ कम्पनीहरूले दिने प्रतिफल कुर्ने होइन, जोखिम मोलेर गरेको लगानीको प्रतिफल अहिले नै खाइहाल्ने मानसिकताका लगानीकर्ता भने सेयर बेच्दै नाफा बुकिङ्ग गरिरहेको अवस्था छ ।
सेयर बजार अब कता जान्छ ठ्याक्कै भन्न सक्ने कोही पनि हुँदैनन् तर बजारका गतिविधि अनि हाल बजार र कारोबार एकाएक बढ्नुमा कस्ता समाचारहरू र नीतिगत निर्णयहरूले भूमिका खेलेका छन् सोको अध्ययन भने जरुरी छ । बजारमा एकाएक रौनक फर्कनुमा आगामी छोटो अवधिमा नै कम्पनीहरूले आफूहरूले दिने लाभांशको घोषणा गर्ने सम्भावना उच्च भएकोले लगानीकर्ता छोटो समयमा नै केही कमाउने दाउमा लगानी गरिरहेका देखिन्छन् । त्यसैगरी घट्दो बजारमा राम्रो कम्पनीहरू जसले भविष्यमा उच्च प्रतिफल दिने हैसियत राख्छन्, त्यस्तो कम्पनीहरूको सेयर पनि निकै सस्तो मूल्यमा पाउने अवस्था सिर्जना भएकोले पनि लगानीकर्ता दोस्रो बजारको सेयरमा आकर्षित भएका हुन् । अनलाइन टे«डिङ्गको काम अघि बढेको र छिट्टै सो प्रणालीमार्फत कारोबार सुरु हुने भएकोले त्यस्तो परिस्थितिमा सेयरको माग उच्च हुने र आपूर्ति भने अब खासै नबढ्ने अनुमानले पनि लगानीकर्ता हिजोआज दोस्रो बजारको सेयरमा आकर्षित हुन
थालेका हुन् ।
सेयर लगानीकर्ता सङ्घका प्रतिनिधिहरूले बैंकर्स सङ्घका पदाधिकारीसँग गरेको भेटघाटको सकारात्मक असर पनि नेपाली सेयर बजारमा परेको पाइएको छ । नेप्से बढ्ने क्रमसँगै दैनिक कारोबार रकम बढ्न थाले पश्चात् सेयर ब्रोकर कार्यालयहरूमा सेयर लगानीकर्ताको भीड लाग्न थालेको छ । खासै परिपक्व भइनसकेको नेपाली बजारमा बजार बढ्दा सेयर नै पाइँदैन कि भने झैँ गरी लगानी बढाउन आतुर हुने अनि बजार घट्दा सेयर खरिद गर्नुको साटो सस्तो मूल्यमा नै बेच्ने धेरै लगानीकर्ताको मनोविज्ञानको फाइदा बजारमा लामो अनुभव हासिल गरेका लगानीकर्ता तथा संस्थागत रूपमा व्यावसायिक तवरबाट लगानी गर्नेहरूले उठाउने गरेको देखिन्छ ।
नेपाली सेयर बजारमा वर्चस्व जमाउँदै आएको बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूको सेयरमा हाल लगानीकर्ताको आकर्षण बढ्न थालेको देखिन्छ । विगतमा नेपाल राष्ट्र बैंकको निर्देशन अनुसार चुक्ता पुँजी बढाएका बैंंक वित्तीय संस्थाहरूले पुँजी वृद्धिको अनुपातमा नाफा बढाउन नसके पनि मुलुकभर बैकिङ्ग सेवाको पहुँच विस्तार गर्ने क्रममा शाखा विस्तार र नाफा समेत बढाउन सफल भएको सन्दर्भलाई आत्मसात् गर्दै लगानीकर्ता दोस्रो बजारमा बैंक वित्तीय संस्थाको सेयरप्रति आकर्षित भएका हुन् । गत आर्थिक वर्षको मुनाफाबाट लगानीकर्ताललाई खासै राम्रो प्रतिफल दिन बैंक, वित्तीय संस्थाहरू सफल हुने अवस्था नरहे तापनि हाल बजारमा बैंक वित्तीय संस्थाहरूको सेयर तुलनात्मक रूपमा निकै सस्तिएको अवस्था छ भने प्रगति राम्रो भएकोले लामो समयका लागि लगानी गर्नेहरूको रोजाइमा बैंक, वित्तीय संस्थाको सेयर पर्न थालेको हो । त्यसमा पनि सामो मात्रामा नै भए तापनि गत आर्थिक वर्षको नाफाबाट केही प्रतिफल तत्काल पाइने
सम्भावना छँदैछ ।
बजार बढ्छ र बढ्नुपर्छ भन्ने चाहना सबै लगानीकर्तामा हुनु स्वभाविक हो । तर व्यवहारमा सधैँ त्यस्तो हुँदैन । बजारको आफ्नै चक्र हुन्छ । बजारलाई त्यसमा सूचीकृत कम्पनीहरूको आर्थिक स्वास्थ्य, सरकारी नीति नियम, मुलुकका समग्र आर्थिक प्रगति, राजनीतिक नेतृत्वप्रति लगानीकर्ताको विश्वास, लगानीकर्ताको मनोविज्ञान जस्ता थुप्रै कुराले प्रभाव पारेको हुन्छ । मिडियाले लेखेको समाचारकै भरमा बजार बढ्ने वा घट्ने भने होइन । तर मिडियामा आउने सत्यतथ्य समाचारले अवश्य पनि बजारलाई प्रभाव भने केही मात्रामा परेको हुन्छ । सेयर बजारमा गरेको लगानीले सधैँ प्रतिफल मात्र दिँदैन । कतिपय अवस्थामा महङ्गोमा सेयर खरिद गरेका लगानीकर्ता लामो समयसम्म नाफाको लागि कुर्नुपर्ने अवस्था आउँछ । चर्को ब्याजमा लिएको ऋणबाट लगानी गर्नेहरूलाई त झनै गाह्रो अवस्था छ अझै । तर बजारले ती सबै कुरा बुझ्दैन । अनि धेरै लगानीकर्ता पनि सधैँ अर्थमन्त्री लगायत सरकारका आधिकारिक निकाय समाचार माध्यम र सामाजिक सञ्जालहरूमा सेयर बजार अब बढ्छ भन्ने समाचारहरू सुन्न र हेर्न र पढ्न लालायित हुने गरेको पाइन्छ । त्यस्तो हुने अवस्था साँच्चिकै भए त ठिकै हो तर नहुन पनि सक्छ । नेपाली सेयर बजार अब कता जान्छ भन्ने बारेमा हिजोआज माथि जान्छ भन्ने प्राविधिक विश्लेषणलाई सामाजिक सञ्जालहरूमा धेरैले रुचाएको पाइन्छ । त्यस्तै लगानीकर्ताको सेन्टिमेन्ट बुझेर नै होला कतिपय विश्लेषकहरू सेयर खरिद गर्ने स्वार्णिम मौका यही हो भन्न थालेका छन् । तर कपितय प्राविधिक विश्लेषक बजारमा अझै एकपटक ठूलो करेक्सन आउन बाँकी छ, त्यस्तो करेक्सन चरणबाट गुज्रिए पश्चात् सन् २०१९ को जनवरी महिनातिरबाट मात्र बजार माथि जाने वातावरण निर्माण हुन्छ भन्ने निक्र्यौलमा छन् । त्यस्ता प्राविधिक विश्लेषणलाई भने त्यति रुचाइएको पाइादैन ।
बजार सस्तिएका बेला हाल दीर्घकालीन लगानी ढुक्क भएर गर्न सकिन्छ भन्ने कुरामा दुई मत छैन । बजारमा विभिन्न प्रकारका विश्लेषण भए पनि लगानीको जिम्मेवारी लगानीकर्ता स्वयंको हो । अरुलाई दोष दिनुको साटो बजारमा भेटिएका विभिन्न खाले विश्लेषणमध्ये आफू कुन विश्लेषणमा सहमत हुने हो सो निक्र्यौल गरी लगानी गर्ने हो । अर्थमन्त्रीले दोहारो कर हटाउने प्रतिकृया दिइरहेको अवस्था र ब्याज दर घट्दो अवस्थाले आगामी केही महिना पश्चात् बजारले गति लिने सम्भावना बलियो छ । बजारमा लगानी गर्ने स्वर्णिम अवसर पनि सधैँ हुन्छ, बिक्री गर्ने स्वर्णिम अवसर पनि हुन्छ । त्यसले त दैनिक कारोबार हुने हो । बजारको बारेमा आउने सबै प्रकारको विश्लेषणको सम्मान गर्न सिकौँ । आफू सहमत नभएको विश्लेषण भए निर्णय उल्टो गरे भैगो । विरोध किन ? अनि विरोधको भाषा पनि शिष्ट र सभ्य बनाउनु जरुरी छ ।

 

थप समाचार
प्रतिकृया
नाम

ईमेल

ठेगना


Copyright © 2014, Gorkhapatraonline.com. All rights reserved. | Developed by: Young Minds